به گزارش هاناخبر ، با کاهش تدریجی شاخصهای آلودگی هوا در تبریز، شهر بعد از روزهایی سنگین و نفسگیر دوباره رنگ نسبتا آبی آسمان را میبیند؛ اما این روشنشدن آسمان بیش از آنکه نشانه پایان بحران باشد، یادآور شکنندگی وضعیتی است که هر لحظه میتواند دوباره به نقطه هشدار بازگردد.
در روزهای گذشته، تبریز ساعاتی را پشت سر گذاشت که نفسکشیدن برای بسیاری دشوار شده بود؛ خیابانها خلوتتر، مدارس تعطیل، و زندگی روزمره زیر سایه تصمیمهای اضطراری اداره میشد. اکنون، درست در زمانی که شهر اندکی از فشار خارج شده، پرسش مهمتری شکل میگیرد: این بهبود کوتاهمدت، قرار است سکوی اقدام باشد یا فرصتی که مانند همیشه از دست میرود؟
تجربه سالهای اخیر نشان داده تبریز هر بار پس از عبور از موج شدید آلودگی، تنها چند روزی مجال تنفس پیدا میکند و دوباره با نخستین پایداری هوا به همان چرخه آشنا بازمیگردد؛ چرخهای که در آن تعطیلی مدارس، محدودیتهای کوتاهمدت تردد چون طرحهای زوج و فرد از درب منزل و اقدامات مقطعی جایگزین برنامهریزی اساسی میشود.
در چنین شرایطی، هوای بهتر امروز نه نشانه آرامش، بلکه زنگ هشدار است؛ هشداری که میگوید اگر اکنون تصمیمهای پایدار گرفته نشود، تبریز در اولین روزهای سرد پیشرو دوباره به همان نقشههای اضطراری پناه خواهد برد و بار دیگر آموزش، اقتصاد و زندگی اجتماعی هزینه خواهد داد.
در همین روزهای آرامتر، نشانههای بحران هنوز در سطح شهر قابل مشاهده است؛ لایه نازکی از غبار روی خودروها، سوزش خفیف چشمها در ساعات پرتردد و تصویری که از بالای شهر همچنان تهرنگی از دود را در افق نشان میدهد. این جزئیات کوچک یادآور این واقعیتاند که آلودگی هرگز کاملاً عقب نرفته و فقط از شدت موج کنونی کاسته شده است.
اکنون، تبریز در نقطهای ایستاده که میتواند مسیر ماههای آینده را تعیین کند، یا از این فرصت کوتاه برای اقدام استفاده خواهد شد، یا دوباره تنها زمانی به یاد آلودگی هوا خواهد افتاد که شاخصها از مرزهای هشدار عبور کرده باشند.
احمد رحمانی، رئیس خانه فعالان محیطزیست آذربایجان شرقی، در گفتوگو با ایسنا، وضعیت کنونی را «بحرانی دیرپا» توصیف کرد و گفت: راهحل فوری برای آن وجود ندارد. آلودگی هوا محصول سالها بیتوجهی به هشدارهای علمی و تعویق سیاستهای اصلاحی است.
رحمانی ادامه داد: بسیاری از اقداماتی که امروز ضرورت دارند، باید سالها پیش اجرا میشدند؛ اما یا بهخاطر ملاحظات اقتصادی، یا فشار صاحبان صنایع و یا نبود اراده مدیریتی به تأخیر افتادند. نتیجه این تأخیر، بحرانی است که اکنون آثار آن در شاخصهای آلایندگی، سلامت شهروندان و کیفیت زندگی شهری دیده میشود.
وی توضیح داد: یکی از محورهای اصلی برای انتقاد، ضعف جدی در نظارت بر واحدهای صنعتی آلاینده است؛ مسألهای که بارها به بهانههایی چون حفظ اشتغال، اهمیت تولید یا هزینههای اقتصادی نادیده گرفته شده است. کمبود نیرو و امکانات در ادارهکل محیطزیست نیز به این مشکل دامن زده است.
رحمانی بیان کرد: در چنین شرایطی، نظارت بر دهها واحد بزرگ صنعتی، بیشتر یک انتظار غیرعملی است تا مأموریتی قابل اجرا. قوانین موجود نیز بازدارندگی لازم را ندارند و معمولاً به نفع تولید و صنایع نوشته شدهاند؛ همین رویکرد سبب شده توسعه اقتصادی کوتاهمدت، به آسیبهای زیستمحیطی بلندمدت بینجامد.
ارسال نظر